Musicus (dirigent, arrangeur en cellist)

Categorie: Muziek – dirigenten en dirigeren

Over dirigeren

  • Dirigeren met een stok is wat anders dan dirigeren met een stok in de hand!

    Het zijn verschillende technieken waarbij het dirigeren met een stok in de hand niet zoveel zin heeft.
    Dirigeren met een stok heeft vooral zin bij héle grote bezettingen zoals opera’s en grote werken voor koor en orkest. Pierre Boulez dirigeerde zelfs de opera’s van Richard Wagner zonder stok. Heel bijzonder zijn de dirigeerstokken van Valery Gergiev, hij dirigeert meestal met een tandenstoker.
  • Dirigeren is net als tennis; wat je serveert krijg je terug!

    Als dirigenten roepen dat het niet gelijk is en dat er beter moet worden gekeken konden ze zich weleens vergist hebben met deze opmerking. Wellicht was de dirigent zelf onduidelijk en werd daar op gereageerd met een ongelijke inzet.
  • Veel dirigenten doen teveel.

    Over-gedrag veroorzaakt onder-gedrag!
    Wees niet altijd te nadrukkelijk in je bewegingen en geef ook de muziek wat ruimte. Maak je koor- en/of orkestleden medeverantwoordelijk voor het proces door ze de ruimte te geven!
    Als je met je koor lichte muziek uitvoert begeleidt door een combo met drummer, ga dan niet heftig de maat staan slaan. Laat het werk over aan de drummer! Kijk eens hoe goede bigband-leiders dat doen, impulsen geven is vaak meer dan voldoende!
  • Dirigeren, pianospelen, vioolspelen, drummen, zingen enz. is geen doel maar een middel om muziek te maken!
  • De maat slaan kan iedereen leren maar dirigeren……..

    ……..dat is andere kost, daar doe je wel een flink aantal jaren over!
  • Voor een goede techniek is het aan te bevelen om ook eens accompagnato recitatieven te leren dirigeren.

    Kijk eens bij Bach, Handel en Haydn. Een solist op kunnen vangen maakt je vaak een goede dirigent. Ook werken voor solo-instrument met orkestbegeleiding is prima oefenmateriaal, ook voor lichte-muziek dirigenten!
  • Kijk uit met mee te playbacken met je koor.

    Koordirigenten hebben nogal eens de neiging om mee te playbacken, Vraag je eens af hoe dat er uit ziet of laat stiekem een opname maken.
    Op het argument dat je zo je koorleden helpt zeg ik meestal: ‘Nee, zou maak je ze lui en afhankelijk’,

Proefdirectie, waarom en hoe

In de tijd dat ik directeur van een muziekschool was vonden veel sollicitanten het, naast 1 of meerdere voorafgaande gesprekken, geven van een proefles als onderdeel van de sollicitatie maar raar. Immers, zij hadden toch een conservatoriumdiploma?

Ook met een potentiële nieuwe dirigent lijkt mij een gesprek, voorafgaande aan een eventuele proefdirectie erg belangrijk. Elkaar informeren over ambities, verwachtingen en koordoelstellingen bepaalt ook of een proefdirectie sowieso zin heeft. Moet je als koor natuurlijk wel helder geformuleerde (haalbare) artistieke doelstellingen hebben.

Oké, er is gepraat, het lijkt goed en er komt een proefdirectie. Waar let je op?

Is de kandidaat inhoudelijk goed voorbereid. Geeft de kandidaat effectieve feedback of is de feedback te algemeen (‘dat klonk beter’ of ‘hmm, niet zo goed’). Is de kandidaat vriendelijk maar wel beslist. Kan de kandidaat ook met de handen laten zien wat hij/zij wil? Heeft de kandidaat een prettig repetitietempo en, niet onbelangrijk, wat zegt je gevoel.

Vraag eventueel iemand van buiten erbij die kan adviseren.

Het mooiste zou zijn als je de mogelijk toekomstige dirigent een poosje op proef hebt en laat afsluiten met een klein concertje. Kun je ook de stressbestendigheid beoordelen.

© 2020 John Damsma

Thema gemaakt door Anders NorenBoven ↑